एसटी प्रवासात आता NCMC कार्डशिवाय सवलत नाही MSRTC NCMC Card Mandatory

MSRTC NCMC Card Mandatory: महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळाने (MSRTC) एसटी प्रवासातील सवलतींबाबत एक अत्यंत महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे. १ सप्टेंबर २०२६ पासून राज्यातील ज्येष्ठ नागरिक आणि महिला प्रवाशांसाठी नॅशनल कॉमन मोबिलिटी कार्ड (NCMC Smart Card) पूर्णपणे अनिवार्य करण्यात आले आहे. मात्र, या नव्या नियमाच्या अंमलबजावणीच्या पहिल्याच दिवशी राज्यभरात मोठा गोंधळ पाहायला मिळाला. सर्व्हर डाऊन होणे आणि कार्ड रिचार्ज न होणे अशा तांत्रिक अडचणींमुळे प्रवासी आणि वाहकांमध्ये (कंडक्टर) जोरदार वाद झाले.

NCMC कार्ड सक्ती: पहिल्याच दिवशी काय घडले?

एसटी महामंडळाच्या नवीन नियमानुसार, आता स्मार्ट कार्डशिवाय ज्येष्ठ नागरिक आणि महिला प्रवाशांना सवलतीचे तिकीट मिळणार नाही. परंतु, पहिल्याच दिवशी या योजनेचा बोजवारा उडाला.

• मशीन्स आणि सर्व्हर डाऊन: राज्यभरातील अनेक एसटी बसेसमध्ये वाहकांकडील मशीन कार्ड स्कॅन करत नव्हत्या.
• रिचार्ज समस्या: सर्व्हर डाऊन असल्याने प्रवाशांना कार्ड रिचार्ज करणे अशक्य झाले.
• पूर्ण भाड्याची आकारणी: कार्ड असूनही तांत्रिक अडचणींमुळे प्रवाशांना नाईलाजाने पूर्ण भाड्याचे तिकीट खरेदी करावे लागले.
• प्रवाशांचा संताप: “मशीन बंद आहे” किंवा “सर्व्हर चालत नाही” अशी कारणे देऊन वाहकांनी सवलत नाकारल्याने ज्येष्ठ नागरिक व महिला प्रवाशांनी तीव्र नाराजी व्यक्त केली.

१ कोटीहून अधिक नोंदणी; ‘अमृत ज्येष्ठांना’ विशेष सवलत

एसटी महामंडळाच्या आकडेवारीनुसार, आतापर्यंत १ कोटी ११ लाखांपेक्षा जास्त प्रवाशांनी या कार्डसाठी नोंदणी केली आहे.

• तांत्रिक भागीदार: या उपक्रमासाठी ई-बिक्स टेक्नॉलॉजीज लिमिटेड (Ebix Technologies) या कंपनीची नियुक्ती करण्यात आली आहे.
• प्राधान्य नोंदणी: ६५ ते ७५ वयोगटातील ज्येष्ठ नागरिकांची नोंदणी प्राधान्यक्रमाने केली जात आहे.
• ७५ वर्षांवरील ज्येष्ठांना मुदतवाढ: ७५ वर्षांवरील ‘अमृत ज्येष्ठ नागरिकांच्या’ हाताचे ठसे (Biometric) उमटण्यास अडचणी येत असल्याने महामंडळाने त्यांना नोंदणीसाठी काहीशी मुदतवाढ दिली आहे.

NCMC कार्ड कसे कार्य करते? नियम आणि शुल्क (Card Rules & Charges)

NCMC कार्ड हे केवळ ओळखपत्र नसून एक प्रीपेड ट्रॅव्हल वॉलेट (Prepaid Travel Wallet) म्हणून काम करते.

प्रमुख वैशिष्ट्ये आणि नियम:

1. सुरक्षित व्यवहार: बसमध्ये बसल्यावर कार्ड टॅप करताच तिकिटाची रक्कम आपोआप वजा होते आणि व्यवहार पारदर्शक राहतो.
2. लिंकिंग प्रणाली:
   • विद्यार्थ्यांचे कार्ड सरल क्रमांकाशी जोडलेले आहे.
   • ज्येष्ठ महिलांचे कार्ड ओळख पुराव्याशी/शासकीय क्रमांकाशी जोडले गेले आहे.
   • दिव्यांग प्रवाशांचे कार्ड UDID क्रमांकाशी जोडण्यात आले आहे.
3. कार्डची किंमत:
   • नवीन कार्ड: ₹१९९
   • जुने कार्ड बदलून नवीन घेतल्यास: ₹१४९
4. बॅलन्स आणि रिचार्ज नियम:
   • कार्डमध्ये किमान ₹१०० चा बॅलन्स ठेवणे बंधनकारक आहे.
   • कार्ड रिचार्ज फक्त ₹५० च्या पटीत (उदा. ₹५०, ₹१००, ₹१५०) करता येईल.

महामंडळाचा इशारा: दोषी वाहकांवर होणार कारवाई

पहिल्या दिवशी झालेल्या गोंधळानंतर एसटी महामंडळाने या तांत्रिक अडचणींची दखल घेतली आहे. विनाकारण प्रवाशांना त्रास देणाऱ्या किंवा सवलत नाकारणाऱ्या वाहक आणि आगारप्रमुखांवर (Depot Managers) कठोर खातेनिहाय कारवाई करण्याचा इशारा देण्यात आला आहे. प्रवाशांना अडचण आल्यास त्यांनी तात्काळ संबंधित आगारात तक्रार नोंदवावी, असे आवाहन प्रशासनाने केले आहे.

प्रवाशांसाठी महत्त्वाचे आवाहन

ज्या प्रवाशांनी अद्याप NCMC कार्ड काढलेले नाही, त्यांनी प्रवासातील ऐनवेळचा गोंधळ टाळण्यासाठी त्वरित खालील गोष्टी कराव्यात:

• जवळच्या एसटी आगारात (Bus Depot) जाऊन नोंदणी पूर्ण करावी.
• कार्डमध्ये नेहमी किमान आवश्यक बॅलन्स टॉप-अप (Top-up) करून ठेवावा.

हे देखील वाचा: आता रेशन दुकानांवरील रांगा संपणार! स्मार्ट रेशन कार्ड वाटप सुरू, QR कोड असलेल्या रेशन कार्डचे फायदे आणि वैशिष्ट्ये