Driving licence download online: ड्रायव्हिंग लायसन्स (DL) ऑनलाईन डाऊनलोड करणे आता अत्यंत सोपे झाले आहे. रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालयाच्या (MoRTH) नियमांनुसार, मोबाईलमधील डिजिटल लायसन्स हे प्रत्यक्ष (Physical) लायसन्सइतकेच कायदेशीर आणि वैध मानले जाते.
भारतात वाहन चालवताना ड्रायव्हिंग लायसन्स सोबत असणे अत्यंत आवश्यक आहे. अनेकदा कागदी किंवा प्लास्टिकचे लायसन्स हरवण्याची किंवा सोबत विसरण्याची भीती असते. अशा वेळी सरकारच्या अधिकृत डिजिटल सेवा अत्यंत उपयुक्त ठरतात. नागरिक आता काही मिनिटांतच अधिकृत पोर्टलवरून आपल्या लायसन्सची पीडीएफ प्रत (Soft Copy) मिळवू शकतात.
डिजिटल लायसन्स कुठे दाखवणे वैध आहे?
वाहतूक पोलिसांच्या तपासणी दरम्यान तुम्ही डिजिटल स्वरूपातील लायसन्स दाखवू शकता. मात्र, लक्षात ठेवा; तुमच्या मोबाईल गॅलरीत असलेला लायसन्सचा साधा फोटो किंवा स्कॅन केलेली कॉपी कायदेशीररित्या वैध मानली जात नाही. यासाठी डिजीलॉकर किंवा एम-परिवहन अ‍ॅपसारख्या अधिकृत माध्यमांचाच वापर करणे अनिवार्य आहे.
ड्रायव्हिंग लायसन्सची सॉफ्ट कॉपी डाऊनलोड करण्याचे ३ सोपे मार्ग:
1. डिजीलॉकर (DigiLocker) अ‍ॅप किंवा वेबसाईटद्वारे
माहिती तंत्रज्ञान कायदा (IT Act 2000) च्या कलम 9A अंतर्गत डिजीलॉकरमधील कागदपत्रे मूळ कागदपत्रांसारखीच पूर्णपणे ग्राह्य धरली जातात.
- सर्वप्रथम तुमच्या मोबाईलमध्ये DigiLocker अ‍ॅप उघडा किंवा त्याच्या अधिकृत वेबसाईटला भेट द्या.
- सर्च बारमध्ये जाऊन Ministry of Road Transport and Highways (MoRTH) हा पर्याय निवडा.
- त्यानंतर Driving Licence वर क्लिक करून तुमचा लायसन्स नंबर आणि विचारलेली माहिती प्रविष्ट करा.
- Get Document वर क्लिक करताच तुमचे लायसन्स डाऊनलोड होईल, जी तुम्ही पीडीएफ (PDF) स्वरूपात सेव्ह करू शकता.
2. सारथी परिवहन (Sarathi Parivahan) पोर्टलद्वारे
- सरकारच्या अधिकृत Sarathi Parivahan वेबसाईटला भेट द्या.
- तुमचे राज्य निवडून Driving Licence मेनू अंतर्गत Print Driving Licence किंवा Services on DL हा पर्याय निवडा.
- तुमचा अर्ज क्रमांक (Application Number) आणि जन्मतारीख टाकून सबमिट करा.
- स्क्रीनवर तुमचे लायसन्स दिसल्यानंतर तुम्ही त्याची सॉफ्ट कॉपी डाऊनलोड करू शकता.
3. एम-परिवहन (mParivahan) अ‍ॅपद्वारे
- गुगल प्ले स्टोअर किंवा अ‍ॅपल अ‍ॅप स्टोअरवरून mParivahan अ‍ॅप डाऊनलोड करा.
- अ‍ॅपमध्ये साईन-अप करून Create Virtual DL या पर्यायावर क्लिक करा.
- तुमचा ड्रायव्हिंग लायसन्स क्रमांक आणि जन्मतारीख टाकून तुमचे ‘व्हर्च्युअल ड्रायव्हिंग लायसन्स’ तयार करा.
महत्त्वाची टीप: प्रवासादरम्यान कोणतीही अडचण येऊ नये, म्हणून वर नमूद केलेल्या शासकीय आणि सुरक्षित अधिकृत अ‍ॅप्सचाच वापर करा.
Driving licence download online (FAQs)
Q1. मोबाईलमधील डिजिटल ड्रायव्हिंग लायसन्स ट्रॅफिक पोलिसांसमोर दाखवणे कायदेशीर आहे का?
उत्तर: होय. रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालयाच्या (MoRTH) नियमांनुसार, डिजीलॉकर (DigiLocker) किंवा एम-परिवहन (mParivahan) अ‍ॅपमधील डिजिटल लायसन्स प्रत्यक्ष (Physical) लायसन्सइतकेच कायदेशीर आणि वैध मानले जाते.
Q2. गॅलरीतील ड्रायव्हिंग लायसन्सचा फोटो ग्राह्य धरला जातो का?
उत्तर: नाही. मोबाईल गॅलरीतील ड्रायव्हिंग लायसन्सचा साधा फोटो किंवा पीडीएफची साधी स्कॅन कॉपी ट्रॅफिक पोलिसांसमोर वैध मानली जात नाही. लायसन्स फक्त अधिकृत सरकारी अ‍ॅप्समधूनच दाखवणे अनिवार्य आहे.
Q3. डिजीलॉकरमधून ड्रायव्हिंग लायसन्स कसे डाऊनलोड करावे?
उत्तर: सर्वप्रथम DigiLocker अ‍ॅप किंवा वेबसाईटवर लॉग-इन करा. त्यानंतर ‘Ministry of Road Transport and Highways (MoRTH)’ हा पर्याय निवडून तुमचा लायसन्स नंबर टाका. ‘Get Document’ वर क्लिक केल्यावर लायसन्सची PDF डाऊनलोड होईल.
Q4. एम-परिवहन (mParivahan) अ‍ॅपवर व्हर्च्युअल लायसन्स कसे तयार करावे?
उत्तर: गुगल प्ले स्टोअरवरून mParivahan अ‍ॅप डाऊनलोड करा, साईन-अप करा आणि ‘Create Virtual DL’ वर क्लिक करा. तुमचा लायसन्स नंबर व जन्मतारीख टाकून तुम्ही व्हर्च्युअल लायसन्स तयार करू शकता.
Q5. कायदेशीर कारणांसाठी कोणते अ‍ॅप सर्वात सुरक्षित मानले जाते?
उत्तर: माहिती तंत्रज्ञान कायद्याच्या (IT Act) अंतर्गत ‘DigiLocker’ आणि ‘mParivahan’ हे दोन्ही अधिकृत आणि केंद्र सरकारमान्य मार्ग आहेत, जे संपूर्ण भारतभर कायदेशीररित्या ग्राह्य धरले जातात.
हे देखील वाचा: नविन स्मार्ट रेशन कार्ड डाउनलोड करा मोबाईलवरून; पहा प्रोसेस