Home Guard Bharti Maharashtra: सध्या सोशल मीडिया असो किंवा स्पर्धा परीक्षेची वर्तुळे, सर्वत्र होमगार्ड भरतीची मोठी चर्चा आहे. अनेक तरुण-तरुणींच्या मनात एकच संभ्रम आहे: ‘मी फक्त पोलीस भरतीवर लक्ष देऊ की होमगार्ड भरतीसाठी देखील प्रयत्न करू?’ या लेखात आपण होमगार्ड भरतीची प्रक्रिया, वाढलेले मानधन आणि करिअरमधील त्याचे महत्त्व सविस्तर समजून घेणार आहोत.
होमगार्ड भरतीमधील बदल आणि वाढते आकर्षण
२०१७ पूर्वी होमगार्ड भरती ही प्रामुख्याने शारीरिक उंची आणि वजनावर आधारित होती. तेव्हा मानधनही कमी (७-८ हजार रुपये) होते. मात्र, २०१७ नंतर यात शारीरिक चाचणी (Physical Test) अनिवार्य करण्यात आली. आज परिस्थिती अशी आहे की, ३० गुणांच्या मैदानी चाचणीचा कटऑफ २८ गुणांपर्यंत जातो. याचे मुख्य कारण म्हणजे वाढती बेरोजगारी आणि होमगार्डना मिळणारे आकर्षक मानधन.
होमगार्ड भरतीची निवड प्रक्रिया (Selection Process)
होमगार्डची निवड प्रक्रिया बऱ्याच अंशी पोलीस भरतीसारखीच असते, फक्त यात लेखी परीक्षा नसते.
१. शारीरिक पात्रता
- उंची: पुरुषांसाठी १६५ सेमी, महिलांसाठी १५५ सेमी.
- छाती (पुरुषांसाठी): ७९ सेमी (५ सेमी फुगवून).
- वजन: साधारण ५० किलो असणे आवश्यक.
२. मैदानी चाचणी (३० गुण)
- पुरुष: १६०० मीटर धावणे (२० गुण) आणि गोळाफेक (१० गुण).
- महिला: ८०० मीटर धावणे (२० गुण) आणि गोळाफेक (१० गुण).
३. जिल्हास्तरीय भरती
होमगार्ड भरती ही जिल्हा निहाय असते. याचा मोठा फायदा म्हणजे तुम्हाला तुमच्याच जिल्ह्यात राहून सेवा बजावता येते. सहसा ज्या जिल्ह्याचे तुम्ही रहिवासी आहात, त्याच जिल्ह्यात तुम्हाला अर्ज करता येतो.
होमगार्ड म्हणून काम करण्याचे फायदे
१. आकर्षक मानधन (Salary/Honorarium)
पूर्वी होमगार्डचे मानधन कमी होते, पण आता ते दिवसाला साधारण १२०० ते १३०० रुपये आहे. महिनाभर ड्युटी मिळाल्यास हा आकडा ३५,००० ते ३८,००० रुपयांपर्यंत जातो, जे एका तरुणासाठी मोठे आर्थिक पाठबळ आहे.
२. पोलीस भरतीत ५% आरक्षण
हा सर्वात महत्त्वाचा फायदा आहे. जर तुम्ही होमगार्ड म्हणून ३ वर्षे सेवा पूर्ण केली आणि किमान १०९० दिवस कर्तव्य बजावले, तर तुम्हाला पोलीस भरतीत ५% समांतर आरक्षण मिळते. विशेषतः कास्ट कॅटेगरीमधील उमेदवारांना याचा मोठा लाभ होतो.
३. कामाचे स्वरूप आणि लवचिकता
होमगार्ड ही ‘निष्काम सेवा’ आहे. जेव्हा मोठ्या सणांचा बंदोबस्त (गणपती, दिवाळी) किंवा निवडणुका असतात, तेव्हा तुम्हाला पाचारण केले जाते. मुंबई जीआरपी (GRP) सारख्या ठिकाणी तर सलग ५-६ महिने ड्युटी मिळते.
४. अभ्यासासाठी वेळ
MSF (महाराष्ट्र सुरक्षा बल) च्या तुलनेत होमगार्डमध्ये ड्युटीचे स्वरूप थोडे लवचिक असते. ड्युटी सांभाळून तुम्ही तुमचा व्यवसाय करू शकता किंवा पोलीस भरतीचा अभ्यासही सुरू ठेवू शकता.
तुम्ही होमगार्ड भरती दिली पाहिजे का?
हो, नक्कीच! याची काही प्रमुख कारणे:
- हे तुमच्यासाठी पोलीस भरतीपूर्वीचा एक ‘डेमो’ असू शकतो.
- केवळ ४५ दिवसांचे ट्रेनिंग असते, त्यामुळे तुमचा जास्त वेळ जात नाही.
- आर्थिक स्वातंत्र्य मिळते, ज्यामुळे घरच्यांवर अवलंबून राहावे लागत नाही.
- अनेकांनी होमगार्डमधून ५% आरक्षणाचा लाभ घेऊन पोलीस होण्याचे स्वप्न पूर्ण केले आहे.
महत्त्वाची टीप: तुम्ही पोलीस भरतीची तयारी करत असाल, तर होमगार्डचा अनुभव तुम्हाला मैदानी चाचणीचा सराव आणि शिस्त लावण्यासाठी अत्यंत उपयुक्त ठरेल.
Home Guard Bharti Maharashtra
होमगार्ड होणे म्हणजे केवळ तात्पुरती नोकरी नाही, तर ते पोलीस दलात प्रवेश करण्याचे एक सोपे द्वार देखील ठरू शकते. त्यामुळे आगामी होमगार्ड भरतीची संधी सोडू नका.
हे देखील वाचा: दहावीला 50 टक्के 20,000 रुपये शिष्यवृत्ती, असा भरा फॉर्म