Land Records On Mobile: जमिनीचा कोणताही खरेदी-विक्रीचा व्यवहार करण्यापूर्वी, एक जाणकार व्यक्ती म्हणून त्या जमिनीचा संपूर्ण इतिहास (Land Records) तपासणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. जमिनीची मूळ खरेदी व्यक्ती कोण, किती जणांचा हिस्सा आहे, कोणत्या बँकेचा बोजा (Encumbrance) आहे किंवा शासकीय कोणता इतर अधिकार (Right) आहे, हे सर्व तपासणे आवश्यक आहे.
आता महाराष्ट्र शासनाने जमिनीचे हे सर्व जुने रेकॉर्ड्स (Old Records) आणि फेरफार नोंदी (Mutation Entries) ऑनलाइन उपलब्ध करून दिल्या आहेत.
जमिनीचा संपूर्ण इतिहास कुठे उपलब्ध आहे?
जमिनीबद्दलची संपूर्ण आणि ऐतिहासिक माहिती तुम्हाला पूर्वी तहसील कार्यालयातील भूमी अभिलेख (Land Records) विभागात उपलब्ध असलेल्या फेरफार नोंदींवरून (Mutation Register) मिळत असे. आता तुम्हाला ती ऑनलाइन उपलब्ध झाली आहे.
जुने ७/१२ उतारे आणि फेरफार नोंदी ऑनलाइन पाहण्याची प्रक्रिया
जमिनीचे जुने रेकॉर्ड्स (Records) आणि फेरफार तपासण्यासाठी तुम्हाला महाभूलेख (Mahabhulekh) या अधिकृत पोर्टलवर जावे लागेल:
1: अधिकृत वेबसाइटला भेट द्या
• तुमच्या मोबाईल ब्राउझरमध्ये ‘महाभूलेख’च्या पोर्टलला भेट द्या: (https://bhulekh.mahabhumi.gov.in/)
• ‘Archived Documents’ (संग्रहित दस्तऐवज) किंवा ‘Aapli Chavdi’ विभागात जा.
2: भौगोलिक माहिती आणि वर्ष निवडा
तुम्हाला खालीलप्रमाणे माहिती निवडावी लागेल;
• विभाग (Division): तुमचा विभाग निवडा
• जिल्हा (District): तुमचा जिल्हा निवडा
• तालुका (Taluka): तुमचा तालुका निवडा
• गाव (Village): तुमचे गाव निवडा
• उताऱ्याचा प्रकार:७/१२ (सातबारा) किंवा फेरफार (Mutation Entry) पर्याय निवडा.
• सर्वेक्षण/गट क्रमांक: तुमच्या जमिनीचा गट क्रमांक (Gat Number) प्रविष्ट करा.
• आणि सर्वात महत्त्वाचे – नोंदीचे वर्ष (Year): ज्या वर्षापासूनचा उतारा हवा आहे, ते वर्ष निवडा (उदा. 1980, 1950 किंवा 1880 पासूनच्या नोंदी उपलब्ध असल्यास).
3: जुनी नोंद पहा
• सर्व माहिती भरल्यानंतर, ‘शोधा’ (Search) बटणावर क्लिक करा.
• तुम्हाला निवडलेल्या वर्षातील जुना सातबारा उतारा किंवा त्या जमिनीवर झालेला फेरफार क्रमांक (Mutation Number) स्क्रीनवर दिसेल.
4: फेरफार क्रमांक निहाय माहिती
• तुम्ही जर फेरफार क्रमांक निवडला असेल, तर त्या फेरफार नोंदीमध्ये झालेल्या व्यवहाराची संपूर्ण माहिती (उदा. खरेदी-विक्री, वारस नोंद, वाटणी) दिलेली असते. या माहितीवरून जमिनीच्या मालकी हक्कात झालेला बदल तुम्हाला कळतो.
जमिनीचा इतिहास तपासण्याचे महत्त्व (Land Details Verification)
जमिनीच्या जुन्या नोंदी तपासल्याने खालील गोष्टींची खात्री पटते;
• मालकीची अखंडता: जमिनीची मूळ खरेदी व्यक्ती कोण होती आणि आतापर्यंत मालकी कशी हस्तांतरित झाली.
• बोजा आणि अधिकार: पूर्वी त्या जमिनीवर कोणत्या बँकेचा बोजा (Bank Charge) होता का? किंवा शासनाचा कोणता इतर अधिकार (Right) होता का?
• वाद आणि खटले: जुन्या नोंदींमध्ये त्या जमिनीशी संबंधित कोणताही पूर्वीचा वाद किंवा खटला नोंदवलेला आहे का.
➡️ गट नंबर टाकून जमिनीचा नकाशा काढा, 1 रुपया सुद्धा चार्जेस नाही; पहा सोपी पद्धत